Είναι ένας από τους τρεις μεταρρυθμιστές, δίπλα στο Λούθηρο και τον Ζβίγγλι, της χριστιανικής εκκλησίας στην Ευρώπη από την αλοτρίωση που την είχε οδηγήσει ο παπισμός. Ο Ιωάννης Καλβίνος αγωνιζόταν για την επικράτηση μιας αυστηρής τάξης στη ζωή που θα συνοδευόταν από σκληρή εργασία και χριστιανική εσωτερικότητα. Σύμφωνα με τη διδασκαλία του, ο βαθμός της θεϊκής επιλογής κάθε ανθρώπου προκύπτει από τις οικονομικές επιτυχίες του!

Ήδη ο πατέρας τού Καλβίνου απαιτούσε από το γιο του στο Noyon της βόρειας Γαλλίας, όπου γεννήθηκε, σκληρή εργασία και τον προόριζε, αρχικά για εκκλησιαστική, αργότερα για νομική σταδιοδρομία. Έτσι πήρε ο Καλβίνος, του οποίου το πραγματικό όνμα ήταν Jean Cauvin, το 1532 πτυχίο της Νομικής στο Παρίσι. Διαφώνησε με την καθολική εκκλησία και δημοσίευσε το 1536 στη Βασιλεία (Ελβετία) το κυριότερο από τα έργα του «Institutio Religionis Christianae», μια συνοπτική μεταρρυθμιστική θεολογία, η οποία τον έκανε διάσημο σ' όλη την Ευρώπη.

Το 1538 απέτυχε ο Καλβίνος να εισαγάγει στο δήμο της Ζυρίχης μια αυστηρή εκκλησιαστική ανατροφή και απελάθηκε από τη χώρα. Το 1541 επανεκλήθη όμως και κατάφερε μέχρι το 1555 με τον εξοστρακισμό και τη δολοφονία διαφόρων αντιπάλων του να ολοκληρώσει το έργο του. Στον αγώνα του για την «αλήθεια» και την κατάκτηση του «βασιλείου του θεού» δεν γνώριζε ο Καλβίνος πραότητα και έλεος ... Η καθολική εκκλησία που τραντάχθηκε συθέμελα από τις μεταρρυθμιστικές κινήσεις στην Ευρώπη, παρίστανε τον Καλβίνο σε προπαγανδιστικά φυλλάδια ως διάβολο επάνω σε λερναία ύδρα με σώμα αλόγου και τις ιδέες του ως εισιτήριο για την κόλαση. Ενάντια σε πολλαπλές αντιδράσεις κατάφερε όμως να δημιουργηθεί η μεταρρυθμιστική «καλβινιστική» εκκλησία πάνω στις ιδέες του Καλβίνου. Αυτές οι ιδέες πιστεύεται ότι επηρέασαν αποφασιστικά την οικονομική και κοινωνική εξέλιξη στην Ευρώπη και στην Αμερική.